Cách chọn xoài ngon: nhận biết cát Hòa Lộc, cát Chu và xoài chín cây

Chọn xoài đi theo ba bước: nhìn màu vỏ và phần cuống, cầm thử độ nặng, rồi ấn nhẹ để biết độ mềm. Mỗi giống có dấu hiệu riêng, nên bài chia theo cát Hòa Lộc, cát Chu và cách tách xoài chín cây khỏi xoài chín thuốc. Giá và nơi mua xem ở mục mua xoài.

Chọn xoài cát Hòa Lộc

Khi còn xanh, quả cát Hòa Lộc có vỏ xanh ngọc bóng, trên cuống có đốm nhỏ li ti^1,2. Bộ Công Thương mô tả quả chín màu vàng chanh, xung quanh quả có lớp phấn mỏng và trên cuống có chấm đen li ti¹. Một đoạn khác của bài cùng ngày 08/09/2022 mô tả quả chín vàng tươi, vỏ mỏng, phủ lớp phấn trắng mịn và có đốm tròn nhỏ màu nâu đen¹. Về dáng, quả thuôn dài, đỉnh nhọn, gần cuống có bầu tròn đặc trưng¹. VOH tả quả thuôn dài, đầu hơi nhọn, bụng giữa tròn và hơi uốn cong, và dặn tránh quả quá nhỏ².

VOH ngày 24/02/2021 khuyên chọn quả kích thước vừa phải, cầm nặng tay². Quả cát Hòa Lộc chưa chín hẳn có màu xanh ngọc bóng; khi chín, màu vàng tươi phủ toàn bộ vỏ². Xoài chín ngọt còn có lớp phấn mỏng phủ phần đầu quả². Quả còn xanh vị chua và khó ăn, nên chọn quả chín vừa đủ để ngọt và thơm².

Khối lượng: hai nguồn lệch nhau

Hai đoạn trong bài của Bộ Công Thương không khớp nhau, và VOH trùng với đoạn đầu. Bài giữ cả hai mức thay vì chọn một. Khi mua, cầm nặng tay và kích thước vừa phải là dấu hiệu cả hai nguồn đều nhắc^1,2. Hương vị còn phụ thuộc nơi trồng, vì thổ nhưỡng mỗi nơi khác nhau; xoài cát Hòa Lộc ở Cái Bè, Tiền Giang, được Bộ Công Thương ghi là loại được bình chọn ngon nhất, và giống có nguồn gốc từ xã Hòa Lộc, nay là xã Hòa Hưng, huyện Cái Bè¹. Xoài cát Chu vốn là giống thuần chủng bắt nguồn từ Cao Lãnh, Đồng Tháp². Cát Hòa Lộc có thịt dẻo, mịn, dày, ít xơ¹. Mùa quả thường từ tháng 3 đến tháng 5 dương lịch¹.

Chọn xoài cát Chu

Xoài cát Chu thon dài, không quá lớn, trung bình mỗi quả nặng khoảng 350-450 g². Quả vừa chín tới thường có màu vàng nhạt; khi chín ngọt chuyển vàng hơi ửng đỏ, mềm mịn và không sần sùi². Bấm nhẹ ở cuống thấy mềm vừa phải thì chọn, tránh quả chín nhũn rất khó ăn². VOH khuyên chọn cát Chu khi đã chín để có thịt mềm, ngọt thơm². Phần đầu quả nhô cao, chu ra nên mới có tên cát Chu². Cát Chu tới mùa vào khoảng cuối tháng 4 theo VOH². Đặc điểm giống nằm ở bài xoài cát Chu và cách tách hai giống ở bài phân biệt cát Chu và cát Hòa Lộc.

Chọn xoài keo, Tứ Quý và xoài Thái

VOH ngày 24/02/2021 nêu tiêu chí riêng cho từng giống². Với xoài keo, chọn quả vỏ xanh, căng bóng, phía cuống ửng vàng, không có quầng tím; quả nặng khoảng 250-400 g là đạt². Quả keo tốt có một mắt nhỏ ở chóp đuôi, mắt càng nhỏ thì hạt càng nhỏ². Bấm vào cuống, thấy thơm và tinh dầu chảy ra không còn hăng thì thịt chín vừa, giòn ngọt và ít xơ². Giống xoài keo có bài riêng ở xoài keo.

Xoài Tứ Quý to tròn, nặng hơn 2 kg mỗi quả; nên chọn quả vỏ xanh hơi ngả vàng, không cần vàng rực vì có thể đã chín nhũn². Nên chọn quả chín chưa kỹ vì giòn và ngọt hơn khi đã chín hẳn². Xoài Thái có vỏ xanh đậm, chín vẫn ít đổi màu; quả khoảng 350-400 g thì thịt dày, giòn ngọt, hạt nhỏ, và nên chọn quả có phần vỏ ở cuống ửng vàng nhẹ².

Xoài chín cây và xoài chín thuốc

Báo Pháp luật TP.HCM ngày 02/05/2017 ghi các dấu hiệu trên theo lời người bán trái cây ở TP.HCM³. Xoài chín tự nhiên ngọt, mát, đậm đà và để được lâu hơn xoài có hóa chất³. VietNamNet ngày 19/05/2016 bổ sung xoài chín cây có da căng⁴. Cách giữ xoài sau khi mua xem ở bài bảo quản xoài, mùa quả từng vùng ở bài lịch mùa xoài.